Szczepionka przeciw COVID-19
O chorobie
Co to jest COVID-19?
COVID-19 jest ostrą chorobą zakaźną wywoływaną przez wirus SARS-CoV-2. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową, a czasami także przez kontakt ze skażoną powierzchnią.
Wirus SARS-CoV-2 należy do grupy betakoronawirusów i jest spokrewniony z innymi koronawirusami występujących szeroko w świecie zwierzęcym. Od początku XXI wieku, znane są dwa przypadki, w których koronawirusy przeszły ze świata zwierzęcego na ludzi, wywołując zagrożenie zdrowia publicznego. W 2002 roku wybuchła epidemia zespołu ostrej niewydolności oddechowej SARS w południowo-wschodniej Azji, która szybko rozprzestrzeniała się na inne kontynenty i wygasła w 2004 roku z nieznanych powodów. W 2012 roku w Arabii Saudyjskiej wykryto nowy typ koronawirusa powodującego bliskowschodni zespół niewydolności oddechowej MERS, występujący głównie w krajach Bliskiego Wschodu wśród osób mających kontakt z wielbłądami. Obydwa ww koronawirusy wywoływały ciężkie objawy, często kończące się śmiercią zakażonych. Wirus SARS-CoV-2 pojawił się w pod koniec 2019 roku w populacji ludzkiej całkowicie podatnej na zakażenie i idealnie dostosował się do organizmu ludzkiego, wywołując błyskawicznie szerzącą się pandemię.
Po przedostaniu się do organizmu człowieka, wirus SARS-CoV-2 zakaża komórki posiadające receptory białka ACE2, czyli enzymu konwertującego angiotensynę typu II. Receptory te są „przepustką” wirusa do komórek ludzkich, dzięki którym może on wniknąć do komórek i zmuszać je do produkcji milionów swoich kopii i lawinowego zakażenia kolejnych komórek. Receptory ACE2 występują w nabłonku dróg oddechowych, w płucach, sercu, naczyniach krwionośnych, nerkach, wątrobie oraz w nabłonku przewodu pokarmowego.
Jak bardzo zakaźny jest wirus SARS-CoV-2?
COVID-19 jest mniej zaraźliwy niż grypa, jednak głównym problemem jest długi okres zakaźności. Okres wylęgania wynosi 2-14 dni (średnio 5-6 dni).
Wirus SARS-CoV-2 przenosi się:
- drogą kropelkową razem z wydzieliną z dróg oddechowych: podczas kaszlania, wydmuchiwania nosa, mówienia,
- drogą powietrzną wraz z aerozolem wydychanym przez chorego lub podczas procedur medycznych, np. intubacji,
- przez kontakt bezpośredni, podanie dłoni, uścisk, itp.,
- pośrednio, przez kontakt z powierzchnią skażoną wydzieliną chorego,
Osoba zakażona może zarażać innych zanim jeszcze pojawią się objawy choroby, tj.:
- dorosły chory może być źródłem zakażenia dla innych 1-3 dni przed wystąpieniem objawów choroby,
- chory z łagodnymi objawami może zakażać innych do 3 tygodni od wystąpienia objawów,
- chory z ciężkimi objawami może zakażać innych znacznie dłużej niż 3 tygodnie od wystąpienia objawów,
- zakażony bezobjawowy może zakażać przez okres 1-2 tygodni po zakażeniu.
Jeden chory zaraża średnio 2-3 osoby z bliskiego otoczenia.
-
Jak działa szczepionka mRNA?
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Jak działa szczepionka wektorowa?
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Kiedy pojawia się odporność po szczepieniu?
Plik otwiera się w nowej karcie
-
NOP po szczepionkach przeciw COVID-19
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Skład szczepionki mRNA przeciw COVID-19
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Skład szczepionki mRNA przeciw COVID-19
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Skład szczepionki wektorowej przeciw COVID-19
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Szczepienia przeciw COVID-19 nastolatków
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Szczepionki ratują życie
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Bezpieczna szczepionka 1
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Bezpieczna szczepionka 2
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Podział szczepionek przeciw COVID-19
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Szczepionki przeciw COVID-19 są bezpieczne
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Bezpieczeństwo szczepionek przeciw COVID-19
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Szczepienia dzieci i młodzieży
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Covid-19 (ściąga) (pdf)
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Covid-19 (ściąga) (jpg)
Plik otwiera się w nowej karcie
-
Szczepienia przeciw COVID-19 w sezonie 2024/2025
Plik otwiera się w nowej karcie
- Transmission of SARS-CoV-2: implications for infection prevention precautions. (podsumowanie danych naukowych z 9 lipca 2020).
- Harrison AG, Lin T, Wang P. Mechanisms of SARS-CoV-2 Transmission and Pathogenesis. Trends Immunol. 2020 Dec;41(12):1100-1115.
- Rastawicki W, Juszczyk G, Gierczyński R, Zasada A.A. Comparison of anti-SARS-CoV-2 IgG and IgA antibody responses post complete vaccination, 7 months later and after 3rd dose of the BNT162b2 vaccine in healthy adults. Journal of Clinical Virology 2022; 152 105193.
- Rastawicki W, Płaza K. The level of protective post-vaccination antibodies in NIPH-NIH employees after administration of Pfizer vaccine against COVID-19. Przegląd Epidemiologiczny 2021, doi 10.32394/pe.75.01.
- Wełnicki M, Mamcarz A, Kuchar E, Mitkowski P, Jaroszewicz J, Tomasiewicz K, Gąsior M, Leszek P, Kamiński KA, Wysocki J. The Impact of COVID-19 and the Practical Importance of Vaccinations and Nirmatrelvir/Ritonavir for Patients with Cardiovascular Disease. Vaccines (Basel). 2025 May 23;13(6):554.
