Szczepionka przeciw pneumokokom

Kalendarz szczepień

Szczepionka przeciw pneumokokom w Programie Szczepień Ochronnych

Szczepienia obowiązkowe (finansowane z budżetu Ministra Zdrowia)

• dzieciom od 6 tyg. do 2 roku życia

• dzieciom od 2 miesiąca życia do ukończenia 5 roku życia:

  • po urazie lub z wadą ośrodkowego układu nerwowego przebiegającymi z wyciekiem płynu mózgowo-rdzeniowego,
  • zakażonym HIV,
  • po przeszczepieniu szpiku, przed lub po przeszczepieniu narządów wewnętrznych lub przed lub po wszczepieniu implantu ślimakowego,

• dzieciom od 2 miesiąca życia do ukończenia 5 roku życia chorującym na:

  • przewlekłe choroby serca;
  • schorzenia immunologiczno-hematologiczne, w tym małopłytkowość idiopatyczną, ostrą białaczkę, chłoniaki, sferocytozę wrodzoną;
  • asplenię wrodzoną, dysfunkcje śledziony, po splenektomii, lub po leczeniu immunosupresyjnym;
  • przewlekłą niewydolność nerek i nawracający zespół nerczycowy;
  • pierwotne zaburzenia odporności;
  • choroby metaboliczne, w tym cukrzycę;
  • przewlekłe choroby płuc, w tym astmę;

• dzieciom od 2 miesiąca życia do ukończenia 12 miesiąca życia urodzonym przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży lub urodzone z masą ciała poniżej 2500 g (wskazany jest 4-dawkowy schemat szczepienia podstawowego, tj. trzy dawki szczepieniami pierwotnego oraz jedna dawka uzupełniająca (3+1).

Szczepienia zalecane (niefinansowane z budżetu Ministra Zdrowia)

• dzieciom do ukończenia 5 roku życia (dotyczy dzieci urodzonych przed 1 stycznia 2017 r., których nie zaszczepiono w ramach szczepień obowiązkowych;

• dorosłym powyżej 50 roku życia;

• dzieciom i osobom dorosłym z przewlekłą choroba serca, przewlekłą chorobą płuc, cukrzycą, wyciekiem płynu mózgowo- rdzeniowego, implantem ślimakowym, przewlekłą chorobą wątroby, w tym z marskością, osobom uzależnionym od alkoholu, palącym papierosy;

• dzieciom i osobom dorosłym z anatomiczną i czynnościowa asplenią, sferocytozą i innymi hemoglobinopatiami, z wrodzoną i nabytą asplenią;

• dzieciom i osobom dorosłym z zaburzeniami odporności, wrodzonymi i nabytymi niedoborami odporności, zakażeniem HIV, przewlekłą choroba nerek i zespołem nerczycowym, białaczką, choroba Hodgkina, uogólniona choroba nowotworową związaną z leczeniem immunosupresyjnym, w tym przewlekła steroidoterapią, szpiczakiem mnogim.

Program Szczepień Ochronnych na 2020 rok.

Jak szczepionki przeciw pneumokokom były stosowane w przeszłości?

Poniżej przedstawiono najważniejsze daty związane ze stosowaniem szczepionek przeciw pneumokokom:

1985– opracowanie pierwszej polisacharydowej szczepionki,

1995– rejestracja i wprowadzenie na rynek pierwszej polisacharydowej szczepionki w Polsce,

2000– rejestracja i wprowadzenie na rynek pierwszej szczepionki skoniugowanej, 7 walentnej o nazwie Prevenar,

2009– rejestracja w Europie szczepionki skoniugowanej, 10 walentnej o nazwie Synflorix,

2009– rejestracja w Europie szczepionki skoniugowanej, 13 walentnej o nazwie Prevenar 13, która zastąpiła 7 walentną szczepionkę Prevenar,

2009– wprowadzenie bezpłatnych szczepień w grupach wysokiego ryzyka narażonych na inwazyjną chorobę pneumokokową do 5 roku życia,

2012- wprowadzenie bezpłatnych szczepień u dzieci urodzonych przedwcześnie, przed 37 tyg. ciąży lub poniżej 2500 g,

2017– wprowadzenie powszechnych populacyjnych szczepień przeciw pneumokokom dzieci urodzonych po 31.12.2016 roku.

Czytaj więcej

Jaką szczepionkę przeciw pneumokokom można podać osobie dorosłej i w jakiej sytuacji?

Szczepienia dorosłych przeciw pneumokokom są zalecane:

→ osobom starszym ≥65 lat, u których ze względu na wiek występuje wyższe ryzyko pozaszpitalnego pneumokokowego zapalenia płuc (w Programie Szczepień Ochronnych, wskazano już grupę wieku powyżej 50 lat),

dorosłym z grup ryzyka z wrodzonymi i nabytymi zaburzeniami odporności:

  • zakażenie HIV
  • białaczka
  • chłoniak Hodgkina
  • chłoniaki nieziarnicze
  • immunosupresja
  • uogólniona choroba nowotworowa

dorosłym z grup ryzyka z chorobami towarzyszącymi:

  • przewlekłe choroby serca
  • przewlekłe choroby płuc (w tym astma)
  • przewlekłe choroby nerek
  • zespół nerczycowy
  • cukrzyca
  • przewlekłe choroby wątroby, w tym marskość wątroby
  • anemia sierpowata
  • wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego
  • implant ślimakowy
  • wrodzona i nabyta asplenia

dorosłym palącym papierosy.

Optymalne postępowanie w przypadku szczepień przeciw pneumokokom u osób starszych oraz dorosłych z grup ryzyka obejmuje podanie:

  • 1 dawka szczepionki skoniugowanej PCV13 o nazwie Prevenar13,
  • 1 dawka szczepionki polisacharydowej PPSV23 o nazwie Pneumovax23 (podanej po 12 miesiącach po PCV13 lub po ≥8 tyg. w grupach ryzyka),
  • u osób dorosłych ≥65. roku życia, które przed ukończeniem 65 lat miały podaną dawkę szczepionki polisacharydowej należy podać 1 dawkę szczepionki skoniugowanej, a następnie jak wyżej dawkę szczepionki polisacharydowej,
  • odstępstwo dotyczy jedynie szczególnej grupy ryzyka, jaką mają pacjenci po przeszczepie komórek macierzystych, gdzie zalecany jest inny schemat. Należy się w tej sprawie skontaktować z lekarzem.

Szczepionka polisacharydowa będzie na rynku dostępna od października 2020 r. (wcześniej była w Polsce od kilku lat niedostępna).

W przypadku ograniczonej dostępności szczepionki PPSV23 szczepienia u dorosłych należy realizować podając 1 dawkę szczepionki PCV13, co zapewnia ochronę, również w grupach zwiększonego ryzyka pozaszpitalnego pneumokokowego zapalenia płuc.

Szczepienie przeciw pneumokokom u dorosłych, w tym osób starszych oraz osób z chorobami przewlekłymi chroni przed pozaszpitalnym pneumokokowym zapaleniem płuc.  

Szczepienie przeciw pneumokokom w grupach ryzyka dorosłych, w tym osób po 60 roku życia i przewlekle chorych, jest również zalecane jako szczepienie, które powinno być realizowane (obok szczepienia przeciw grypie) w czasie pandemii COVID-19 (Komunikat Ministra Zdrowia i Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie wykonywania szczepień ochronnych w czasie pandemii COVID-19). Wynika to stąd, że przewlekłe choroby płuc, układu krążenia, nowotwory, cukrzyca, niewydolność nerek i zaburzenia odporności sprzyjają zachorowaniom na zapalenie płuc.  

Ostatnia aktualizacja: 18 października 2020
Materiały źródłowe
pokaż więcej
Słowniczek
pokaż więcej
Znalazłeś niezrozumiany termin?
Zaproponuj hasło do słownika.
Loading

Ta strona wykorzystuje pliki cookies. Pozostawiając w ustawieniach przeglądarki włączoną obsługę plików cookies wyrażasz zgodę na ich użycie. Jeśli nie zgadzasz się na wykorzystanie plików cookies, zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close