Szczepionka przeciw Hib

Ile zachorowań na inwazyjną chorobę wywołaną przez Haemophilus influenzae występuje w Polsce?

TRWA WCZYTYWANIE DANYCH

Powyższy wykres ilustruje liczbę przypadków inwazyjnej choroby wywołanej przez wszystkie szczepy H. influenzae, w tym bezotoczkowe (ponad 90%), Hib (3%), Hif (2%), Hie (1%). Źródło danych: Biuletyny „Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce” oraz „Szczepienia ochronne w Polsce” (wyd: NIZP-PZH, GIS).

Częstość występowania inwazyjnych zakażeń wywołanych przez Hib była w przeszłości trudna do określenia, ponieważ wiele przypadków zgłaszano wyłącznie na podstawie objawów klinicznych. Przed wprowadzeniem powszechnych szczepień zakażenia Hib były przyczyną 25% wszystkich bakteryjnych zapaleń opon mózgowo-rdzeniowych. Odpowiadały też za >92% przypadków wśród wszystkich inwazyjnych zakażeń H. influenzae. Najwięcej zachorowań (97%) dotyczyło dzieci w wieku<5 lat. Bakterie Hib były częstą przyczyną zapalenia nagłośni u dzieci (zapadalność w zakresie 5-18/100 000 dzieci w wieku poniżej 5 lat) oraz ropnego zapalenia stawów u dzieci.

Obowiązkowe szczepienia przeciw Hib wprowadzono w Polsce w 2007 roku. Od tego czasu odnotowano spektakularną redukcję zapadalności na inwazyjne zakażenia wywołane przez Hib wśród najmłodszych dzieci. Obserwujemy zmniejszającą się częstość inwazyjnych zakażeń we wszystkich grupach wieku (szczepionych i nie objętych szczepieniami). Występuje też redukcja zakażeń Hib we wszystkich grupach wieku (najwyższa u małych dzieci).

W 2020 roku odnotowano łącznie 60 przypadków inwazyjnej choroby wywołanej przez H. influenzae (zapadalność 0,16/ 100 000). Szczepy Hib były przyczyną zaledwie 1% wszystkich odnotowanych przypadków. Zdecydowaną większość zachorowań wywołały bezotoczkowe szczepy Haemophilus influenzae, rzadko otoczkowe szczepy Hif.

Wyniki wykrywalności zakażeń inwazyjnych wywołanych przez poszczególne typy H. influenzae, w tym szczepy Hib dostępne są na stronie KOROUN Krajowego Ośrodka Referencyjnego ds. Diagnostyki Bakteryjnych Zakażeń Ośrodkowego Układu Nerwowego.

 

Wykres pochodzi z raportu KOROUNZakażenia inwazyjne Haemophilus influenzae w Polsce w latach 1997-2020”.

Obecnie dzięki prowadzonym powszechnym szczepieniom przeciw Hib obserwujemy stabilną sytuację epidemiologiczną związaną z inwazyjną chorobą wywołaną przez Hib.

Gdzie i jak często zakażenia Hib występują na świecie?

Zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych są zaliczane do jednych z najczęstszych przyczyn zachorowalności i śmiertelności u dzieci. WHO podaje, że w 2000 roku bakterie Hib były przyczyną >8 mln zachorowań oraz >370 000 zgonów dzieci w wieku do 5 lat na świecie. Większość w krajach rozwijających się.

Przed wprowadzeniem szczepień w Stanach Zjednoczonych rejestrowano 20 000 zachorowań rocznie. W Stanach Zjednoczonych i Europie bakteria Hib była najczęstszą przyczyną ropnego zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenia nagłośni u dzieci oraz ropnego zapalenia stawów u dzieci w wieku do 2 lat.

Pierwsze powszechne programy szczepień przeciw Hib na świecie zaczęto wprowadzać od 1989 roku. W 2000 roku większość krajów w Europie takie programy realizowała. W 2010 roku powszechne programy szczepień dzieci do 5 lat wprowadzono we wszystkich krajach Europy. Wprowadzenie do profilaktyki powszechnych szczepień przeciw zakażeniom Hib w krajach uprzemysłowionych doprowadziło do spektakularnego spadku i prawie całkowitej eliminacji choroby w wielu krajach. W Stanach Zjednoczonych zapadalność na inwazyjne choroby wywołane przez Hib wśród dzieci do 5 lat zmniejszyła się o >99%. Jednak w wielu biedniejszych krajach ciągle setki tysięcy dzieci umiera z powodu zakażeń Hib, przebiegających głównie pod postacią zapaleń płuc.

Od kilku lat w Europie obserwujemy stabilną sytuację epidemiologiczną inwazyjnych zakażeń H. influenzae. W 2018 roku potwierdzono 3 982 przypadków inwazyjnej choroby wywołanej przez bakterię H. influenzae. Większość zachorowań zarejestrowano wśród dzieci do 1 r.ż. oraz osób dorosłych powyżej 65 lat. Najczęściej (78%) zachorowania wywoływały bezotoczkowe szczepy H. influenzae przeciw którym dotychczas nie opracowano szczepionki. Szczepy Hib stanowiły 6% wszystkich inwazyjnych zakażeń H. influenzae, występowały najczęściej u osób w wieku 25 lat i starszych.

W latach 2000-2015 na świecie zgony dzieci w wieku 1-59 miesięcy z powodu Hib zmniejszyły się o 90%.

W tym czasie szczepienia przeciw pneumokokom oraz szczepienia przeciw Hib uratowały na świecie życie 1 450 000 dzieci (Wahl B. i wsp. Lancet Glob Health 2018; 6(7): e744-e757).

.

Ostatnia aktualizacja: 6 grudnia 2023
Materiały źródłowe
  • Geme III. J.W.St : Haemophilus Influenzae  w Long S.S  Principles and Practice of Pediatric Infectious Diseases . Churchil Livingstone, Elsevier, 2008; 892-897.
  • Committee on Infectious Diseases American Academy of Pediatrics. Pickering l.K. i wsp. Hemophilus infuenzae. rozdział w: Reed Book, Elk Grove Village 2009; 314-320.
  • Nanduri S.A. i wsp. Haemophilus influenzae vaccines. rozdział w: Plotkin’s Vaccines, Plotkin S., Orenstein W., Offit P., Edwards K.M. wyd. 7, 2018, str. 301-318.
  • ECDC, Haemophilus influenzae- Annual Epidemiological Report for 2016, 10 Aug. 2018.
  • Haemophilus influenzae type b (Hib) vaccination WHO position paper: July 2013- Recomendations. Meeting Report. Vaccine 2013, 31, 6168- 6169.
  • Skoczyńska A, Gołębiewska A, Wróbel-Pawelczyk I, Kiedrowska M, Ronkiewicz P, Kuch A, Hryniewicz W. Zakażenia inwazyjne Haemophilus influenzae w Polsce w latach 1997- 2020 (dane KOROUN), 2021.
  • Wahl B. i wsp. Burden of Streptococcus pneumoniae and Haemophilus influenzae type b disease in children in the era of conjugate vaccines: global, regional, and national estimates for 2000-15. Lancet Glob Health 2018 Jul;6(7):e744-e757.
pokaż więcej
Słowniczek
pokaż więcej
Znalazłeś niezrozumiany termin?
Zaproponuj hasło do słownika.
Loading