Szczepionka przeciw HPV

Kto powinien zostać zaszczepiony przeciw zakażeniom HPV i kiedy?

Powszechne szczepienia przeciw HPV są zalecane przez ginekologiczne towarzystwa naukowe.

Zaleca się szczepienie:
• dziewcząt w wieku 11 – 12 lat
• dziewcząt w wieku 13-18 lat, które nie zostały wcześniej zaszczepione
• chłopców w wieku powyżej 11-12 lat
• młodych mężczyzn utrzymujących kontakty homoseksualne, którzy nie zostali wcześniej zaszczepieni
• nosiciele wirusa HIV obydwu płci w wieku 9-26 lat, którzy nie zostali wcześniej zaszczepieni.

Szczepionka jest najskuteczniejsza w grupie dziewcząt i kobiet, które przed szczepieniem nie były zakażone HPV. Najwyższą skuteczność szczepionki obserwujemy w grupie młodych nastolatek przed inicjacją seksualną. Nie ustalono, czy istnieje potrzeba podania dawki uzupełniającej. Przypuszczalnie poziom przeciwciał ochronnych może utrzymywać się kilkadziesiąt lat.

Szczepienie przeciw HPV jest wymieniane w Polskim Programie Szczepień Ochronnych jako szczepienie zalecane (odpłatne). Wiele  gmin i samorządów refunduje szczepionkę nastoletnim dziewczętom w ramach bezpłatnych programów samorządowych.

Szczepionka dwuwalentna: cykl szczepień składa się z 3 podanych domięśniowo dawek w schemacie 0, 1, 6 miesięcy. Czas trwania ochrony po szczepieniu nie został jeszcze ustalony. W badaniach klinicznych kobiet w wieku 15 – 25 lat obserwowano utrzymywanie się ochrony przez co najmniej 5,5 roku po podaniu pierwszej dawki. Szczepionka jest zarejestrowana do stosowania dla kobiet i dziewcząt w wieku powyżej 9 lat.

Szczepionka czterowalentna: cykl szczepień składa się z 3 podanych domięśniowo dawek w schemacie 0-2-6 mies. Wszystkie dawki należy podać w ciągu 1 roku. Szczepionka jest zarejestrowana do stosowania dla kobiet i dziewcząt w wieku powyżej 9 lat oraz mężczyzn i chłopców w wieku powyżej 9 lat.
Szczepionkę w grupie osób w wieku od 9 do 13 lat można podawać również w schemacie 2 dawek podawanych w odstępie 6 miesięcy. Jeżeli jednak drugą dawkę szczepionki podano wcześniej niż 6 miesięcy od pierwszej, konieczne jest podanie trzeciej dawki. Schemat 2-dawkowy może być stosowany alternatywnie w stosunku do 3-dawkowego u dziewcząt do ukończenia 14 lat. Po ukończeniu 14 roku życia stosuje się wyłącznie schemat 3-dawkowy. Schemat 2-dawkowy wprowadzono jako alternatywę schematu 3-dawkowego w celu uproszczenia powszechnych programów szczepień dziewcząt (bezpłatnych). W szczepieniach indywidualnych (odpłatnych) należy rozważyć wybór droższego ale pewniejszego co do skuteczności schematu 3-dawkowego lub tańszego ale związanego z większą niepewnością co do skuteczności schematu 2-dawkowego.
Szczepionka dziewięciowalentna: cykl szczepień składa się z 3 podanych domięśniowo dawek w schemacie 0-2-6 mies. Wszystkie dawki należy podać w ciągu 1 roku. Szczepionka jest zarejestrowana do stosowania dla osób w wieku powyżej 9 lat. Osoby wcześniej szczepione wg. 3 dawkowego schematu szczepionką czterowalentną mogą otrzymać kolejne dawki szczepionki dziewięciowalentnej.

Kto nie powinien zostać zaszczepiony przeciw zakażeniom HPV?

Przeciwwskazania do szczepień:
•    dziewczęta poniżej 10 lat z uwagi na brak danych bezpieczeństwa stosowania i immunogenności u pacjentek tej grupy wiekowej,
•    ciąża ze względu na brak badań ukierunkowanych na podawanie szczepionki kobietom w ciąży,
•    osoby z uczuleniem na którykolwiek ze składników szczepionki,
•    osoby, u których występuje wysoka gorączka; niewysoka gorączka lub zakażenie górnych dróg oddechowych nie jest przeciwwskazaniem do szczepienia,
•    szczepionka może być stosowana w okresie karmienia piersią wyłącznie, gdy potencjalne korzyści z jego stosowania przeważają nad potencjalnym ryzykiem,
•    brak danych na temat stosowania szczepionki u osób z obniżoną odpornością, np. u pacjentek z HIV lub otrzymujących leki immunosupresyjne.

Jakie jest ryzyko związane z zaszczepieniem przeciw zakażeniom HPV?

Szczepionki przeciw HPV są bezpieczne i dobrze tolerowane.

Ponieważ u części pacjentów (głównie nastoletnich dziewcząt) obserwowano omdlenia w czasie iniekcji szczepienie powinno być wykonane, gdy pacjent siedzi lub leży.

Obserwujemy niewiele działań niepożądanych (NOP). Po szczepieniu często występuje ból w miejscu wstrzyknięcia. zaczerwienienie, świąd, obrzęk. Odczyny miejscowe nieznacznie częściej występują po podaniu szczepionki dwuwalentnej.
Wśród objawów ogólnych najczęściej obserwowano zmęczenie, ból głowy i mięśni. Wśród najrzadziej zgłaszanych objawów niepożądanych wymieniono: zaburzenia ze strony układu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha), odczyny ze strony skóry (rumień, świąd pokrzywka, zawroty głowy i miejscowe zaburzenie czucia).

Objawy uboczne są krótkotrwałe i ustępują w ciągu 2-3 dni po szczepieniu. Nie wykazano związku między podaniem szczepionki a występowaniem ciężkich powikłań.

Szczepienie przeciw HPV nie zwiększa ryzyka wystąpienia chorób autoimmunizacyjnych u dziewcząt i młodych kobiet (w wieku 14–26 lat) takich jak: zespół Guillaina i Barrégo (ZGB), chorób tkanki łącznej (tocznia rumieniowatego układowego (SLE), reumatoidalnego zapalenia stawów, młodzieńczego idiopatycznego zapalenia stawów), cukrzycy typu I, stwardnienia rozsianego, pierwotnej małopłytkowości immunologicznej (ITP) oraz choroby Hashimoto.

Dotychczas na świecie podano ponad 72 mln dawek szczepionek przeciw HPV.

Więcej informacji na temat bezpieczeństwa szczepionek przeciw HPV.

Ostatnia aktualizacja: 19 września 2017
Materiały źródłowe
  • Schiller JT i wsp. Human papillomavirus vaccines. w: Vaccines, red. Plotkin S.A., Orenstein W.A., Offit P.A., 2017, wyd. 7, str. 430-455.
  • Chybicka A. i wsp. Zalecenia grupy ekspertów dotyczące pierwotnej profilaktyki raka szyjki macicy u dziewcząt i młodych kobiet. Medycyna Praktyczna- Suplement „Szczepienia” 1/2011, str. 7- 15.
  • Romanowski B, Schwarz TF, Ferguson LM. i wsp.: Immune response to the HPV-16/18 AS04-adjuvanted vaccine administered as a 2-dose or 3-dose schedule up to 4 years after vaccination: results from a randomized study. Hum. Vaccin. Immunother., 2014; 10: doi 10.4161/hv.28022
  • Grimaldi-Bensouda L. i wsp. Autoimmune disorders and quadrivalent human papillomavirus vaccination of young female subjects. J. Intern. Med., 2014; 275: 398–408
pokaż więcej
Słowniczek
pokaż więcej
Znalazłeś niezrozumiany termin?
Zaproponuj hasło do słownika.
Loading

Ta strona wykorzystuje pliki cookies. Pozostawiając w ustawieniach przeglądarki włączoną obsługę plików cookies wyrażasz zgodę na ich użycie. Jeśli nie zgadzasz się na wykorzystanie plików cookies, zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close