Szczepienia przeciw grypie i krztuścowi kobiet w ciąży chronią niemowlęta przed chorobami zakaźnymi
Wyniki dużego padania populacyjnego opublikowane w czasopiśmie JAMA Network Open wykazały, że dzieci urodzone przez zaszczepione matki znacznie rzadziej trafiają do szpitala lub na oddział ratunkowy z powodu grypy lub krztuśca w pierwszych sześciu miesiącach życia.
W badaniu przeanalizowano dokumentację medyczną setek tysięcy ciąż w północnych Włoszech i wykazano, że dzieci urodzone przez zaszczepione matki znacznie rzadziej wymagały hospitalizacji lub opieki ratunkowej z powodu grypy lub krztuśca w pierwszych sześciu miesiącach życia. Odkrycia te potwierdzają słuszność obecnych wytycznych zalecających szczepienia kobiet w ciąży i wskazują, że poprawa wskaźnika szczepień kobiet w ciąży (Tdap przeciw tężcowi, błonicy i krztuścowi oraz przeciw grypie) może zapobiegać poważnym chorobom u niemowląt, zbyt małych, aby same mogły być zaszczepione.
Niemowlęta poniżej szóstego miesiąca życia nie mogą otrzymać szczepionki przeciw grypie, a dzieci poniżej drugiego miesiąca życia są zbyt małe, aby otrzymać skojarzoną szczepionkę przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi, stąd też ważnym sposobem ich ochrony pozostaje szczepienie matek w czasie ciąży. Przeciwciała przekazywane przez łożysko z matki na dziecko zapewniają mu wystarczającą ochronę, aby przetrwać chorobę do momentu osiągnięcia wieku pozwalającego na szczepienie.
Niemowlęta, których matki otrzymały szczepionkę przeciw grypie w czasie ciąży, miały o ok. 70% mniejsze ryzyko hospitalizacji z powodu grypy w ciągu pierwszych sześciu miesięcy życia. Wcześniejsze badania sugerują, że szczepienie przeciw grypie w czasie ciąży może zmniejszyć liczbę zakażeń grypą u niemowląt o ok. 50% do 80%, podczas gdy szczepienie przeciw krztuścowi w czasie ciąży wiąże się z 70% do 90% redukcją zachorowań na krztusiec u małych dzieci.
Gabriella Morabito z Uniwersytetu Milano-Bicocca w Mediolanie we Włoszech wraz ze współpracownikami przeanalizowała dokumentację medyczną 339 021 ciąż w regionie Lombardia w północnych Włoszech w latach 2018–2022, w tym 84 348 par matka-dziecko w analizie grypy i 171 141 par w analizie szczepionki Tdap. W przypadku obu szczepionek porównano dzieci urodzone przez zaszczepione matki z dziećmi, których matki nie były szczepione. Wykazano, że dzieci, których matki otrzymały szczepionkę przeciw grypie, miały o ok. 70% mniejsze ryzyko hospitalizacji z powodu grypy w ciągu pierwszych sześciu miesięcy życia. W przypadku dzieci urodzonych przez matki, które otrzymały szczepionkę Tdap, ryzyko wizyt w szpitalu z powodu krztuśca zmniejszyło się o prawie 89%. „Nasze wyniki są zgodne z badaniami przeprowadzonymi w USA i Australii, które udokumentowały, że szczepienie matek w okresie ciąży chroni niemowlęta przed ciężkimi chorobami”. Kluczowym atutem badania było wykorzystanie rutynowej dokumentacji medycznej wraz z rejestrem urodzeń CeDAP, który rejestruje wszystkie urodzenia w Lombardii, co umożliwia analizę dużej, obejmującej całą populację kohorty.
W okresie objętym badaniem tylko 6,4% kobiet w ciąży w Lombardii otrzymało szczepionkę przeciw grypie, podczas gdy 41% otrzymało szczepionkę Tdap. Naukowcy wyrazili nadzieję, że ich odkrycia pomogą wzmocnić wysiłki na rzecz zwiększenia zaufania do szczepień i stanu zaszczepienia kobiet w ciąży i tym samym zmniejszenia liczby poważnych zachorowań wśród najmłodszych niemowląt.
Morabito G. i wsp. Maternal Vaccine Receipt and Infant Hospital and Emergency Visits for Influenza and Pertussis. JAMA Network Open 2026;9;(1):e2553179.