Raport ECDC na temat metod zwiększania akceptacji szczepień i wskaźników stanu zaszczepienia
ECDC udostępniło opracowany w kwietniu 2025 r. raport pt. „Narzędzia i metody zwiększania akceptacji szczepień i wskaźników wyszczepienia: podejście oparte na naukach społecznych i behawioralnych.
Raport opiera się na ponad 15-letnich wysiłkach ECDC, by wspierać państwa UE/EOG w zwiększaniu stopnia akceptacji szczepień i wskaźników stanu zaszczepienia. W szczególności czerpie ze sprawozdania technicznego ECDC pt. „Działania zmierzające do zwiększenia akceptacji szczepienia przeciw COVID-19 i zwiększenia wyszczepienia w UE/EOG”, opublikowanego w 2021 r. Rozszerza zakres wyjściowego sprawozdania dzięki uwzględnieniu narzędzi i metod operacyjnych, które bazują na najnowszych osiągnięciach nauk społecznych i behawioralnych — w tym praktycznych i uniwersalnych formatów, które można zastosować do realiów pracy organów ds. zdrowia publicznego i programów szczepień.
Raport dzieli się na dwie części:
Część 1. Metody oparte na naukach społecznych i behawioralnych zmierzające do zwiększenia akceptacji szczepień i wskaźników wyszczepienia w krajach UE/EOG zawiera opis modelu 5C, na podstawie którego opracowano narzędzie ankietowe opisane w części 2, a także zarys sytuacji panującej na terytorium UE/EOG przeznaczony dla osób, które będą uczestniczyć w pracach lub podejmowaniu decyzji związanych z propagowaniem szczepień i staraniami na rzecz wzrostu wskaźników wyszczepienia.
Część 2. Narzędzia i metody zwiększania akceptacji szczepień i wskaźników wyszczepienia w ciągu całego życia omawia praktyczne narzędzia i metody, które zespoły multidyscyplinarne mogą wykorzystać do diagnozowania społecznych i behawioralnych barier oraz czynników motywujących w kontekście szczepień, co pomoże projektować i wdrażać strategie i działania służące rozwiązaniu problemu nieoptymalnego poziomu wyszczepialności.
Część ta zawiera:
- Narzędzie ankietowe służące do zbierania danych społecznych i behawioralnych na temat akceptacji szczepień oraz wskaźników wyszczepienia, a także do diagnozowania barier i czynników motywujących w tym zakresie w poszczególnych populacjach. Narzędzie składa się z następujących elementów: ankieta z pytaniami opracowanymi i pogrupowanymi w oparciu o pięć komponentów modelu 5C; wskazówki dotyczące adaptacji ankiety i opracowania protokołu badawczego i planu analizy; przykładowy plan analizy; porady na temat pomocniczych metod jakościowych.
- Metody pokonywania behawioralnych barier wobec szczepień, w tym: biblioteka inicjatyw służących zwiększaniu akceptacji szczepień, w podziale na poszczególne komponenty modelu 5C, do których inicjatywy te się odnoszą, które zostały wdrożone na szczeblu krajowym i niższych szczeblach, aby inspirować i wspomagać projektowanie ukierunkowanych działań na rzecz rozwiązania problemu nieoptymalnego poziomu wyszczepialności; instrukcje, jak korzystać z opracowanych przez WHO 5 kroków w zakresie stosowania nauk behawioralnych, aby pomóc w kształtowaniu strategii i działań, w tym jak wykorzystywać w tym procesie narzędzia i metody przedstawione w niniejszym dokumencie.
Głównymi odbiorcami niniejszego raportu są badacze w dziedzinie nauk społecznych i behawioralnych, specjaliści ds. prowadzenia kampanii i komunikacji, kierownicy i personel programów szczepień oraz epidemiolodzy i eksperci biomedyczni pracujący w krajowych i regionalnych organach zdrowia publicznego na terytorium UE/EOG.
ECDC. Narzędzia i metody zwiększania akceptacji szczepień i wskaźników wyszczepienia: podejście oparte na naukach społecznych i behawioralnych. Wsparcie operacyjne ECDC. Kwiecień 2025.
Przeczytaj również
Refundacja szczepionki przeciw ludzkiemu wirusowi brodawczaka (HPV)
CZYTAJ WIĘCEJ
Listę zgłoszonych niepożądanych odczynów poszczepiennych należy czytać ze zrozumieniem
CZYTAJ WIĘCEJ
Lekarze na temat szczepień w mediach społecznościowych
CZYTAJ WIĘCEJ