Na czym polega kalendarz szczepień?

Jakie zasady obowiązują przy podawaniu szczepionki DTP- przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi w przypadku zaburzonego schematu szczepień?

Optymalnie zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych szczepionka DTP podawana jest w następującym schemacie:
Szczepienie podstawowe (4 dawki):
• pierwsza dawka: w 2 miesiącu życia,
• druga dawka: w 3-4 miesiącu życia,
• trzecia dawka: w 5-6 miesiącu życia,
• czwarta dawka: w 16-18 miesiącu życia (uzupełniająca)
Szczepienie przypominające:
• piąta dawka w 6 roku życia (szczepionką DTaP zawierającą bezkomórkowy składnik krztuścowy).
• szósta dawka w 14 roku życia (szczepionką dTap zawierającą bezkomórkowy składnik krztuścowy i obniżoną zawartość antygenów)
Szczepienia podstawowe mogą być realizowane przy użyciu szczepionki DTwP z całymi komórkami krztuśca (szczepienie bezpłatne) lub DTaP z bezkomórkowym składnikiem krztuścowym (najczęściej w postaci szczepionek skojarzonych 4 w 1 , 5 w 1 lub 6 w 1) (szczepienie płatne, bezpłatne jedynie w grupach ryzyka).

Szczepionka DTwP przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi z całymi komórkami krztuśca, na każdym etapie szczepienia może być zastąpiona szczepionką DTaP przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi z bezkomórkowym składnikiem krztuśca.

W przypadku realizacji schematu szczepień szczepionką DTaP należy go realizować przy użyciu preparatu tego samego producenta.
Jeżeli dany preparat DTaP jest niedostępny nie należy opóźniać szczepienia tylko je kontynuować przy użyciu  szczepionki o składzie antygenowym najbardziej zbliżonym do wcześniej podawanej.
Liczba dawek szczepionki DTP konieczna do ukończenia schematu podstawowego zależy od wieku dziecka w chwili rozpoczęcia szczepienia, jeżeli pierwszą dawkę podano w wieku <12. miesiąca życia, to zaleca się podanie 4 dawek, a jeżeli ≥12. miesiąca życia, to do ukończenia szczepienia podstawowego wystarczą 3 dawki.
Jeżeli czwartą dawkę szczepionki DTP podano do ukończenia 3 lat życia, to zaleca się podanie piątej dawki w wieku 6 lat. Jeżeli czwartą dawkę podano po 4. urodzinach, to piąta dawka nie jest już potrzebna.
Kolejna dawka przypominająca jako szczepionka dTap o zmniejszonej dawce bezkomórkowych komponentów krztuśca i toksoidu błonicy powinna być podana w 14. roku życia (szczepienie bezpłatne) oraz w 19 roku życia (szczepienie odpłatne zalecane).
Kolejne dawki przypominające dTpa należy podawać z częstotliwością co około 10 lat (szczepienie zalecane, odpłatne).

Gdzie można znaleźć informacje jaki jest stan zaszczepienia poszczególnymi szczepionkami w Polsce?

Stan zaszczepienia (inaczej wyszczepialność) to odsetek populacji która została zaszczepiona na określoną chorobę. Informacje o stanie zaszczepienia można znaleźć na stronach Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego – PZH w zakładce Meldunki epidemiologiczne/EPIMELD/Biuletyn Szczepienia Ochronne w Polsce. Pod linkami dla kolejnych lat, w spisie treści dokumentu można odnaleźć informacje dotyczące poszczególnych szczepionek obowiązkowych i zalecanych.

Dlaczego w Polsce jest obowiązek szczepień?

Szczepienia ochronne w Polsce wykonywane są w oparciu o ustawę o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U.2008 nr. 234 poz. 1570), zgodnie z którą osoby przebywające na terytorium Polski są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym.

Szczepienia obowiązkowe wymieniane są w aktualizowanym każdego roku Programie Szczepień Ochronnych wydawanym jako Załącznik do Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego.

Obowiązek szczepień wiąże się z dążeniem do uzyskania maksymalnej ochrony przed zakażeniem, a w dalszej perspektywie do zlikwidowania (eradykacji) danej choroby zakaźnej. Tylko uodpornienie wysokiego odsetka osób, najczęściej ponad 90% uruchamia mechanizm odporności zbiorowiskowej, który gwarantuje zahamowanie krążenia drobnoustroju i ochronę osób nie tylko zaszczepionych lecz również tych, które z jakichkolwiek powodów nie zostały zaszczepione.  W populacji dzieci zawsze będzie kilka procent chorujących przewlekle, które nie mogą być szczepione, bo dla nich niektóre szczepienia byłyby niebezpieczne lub są u nich nieskuteczne. Są także dzieci, które ze względu na swój wiek są za małe aby je zaszczepić. Jeżeli szczepienia są prowadzone na masową skalę, to te dzieci mają ochronę pośrednią wynikającą właśnie z odporności zbiorowiskowej. Ponieważ otaczają ich zaszczepieni koledzy, dzieci niezaszczepione są bezpieczne. Jeżeli liczba wykonanych szczepień spadnie poniżej pewnego poziomu, właściwego dla danej choroby, to ta ochrona nie będzie skuteczna. I to właśnie zjawisko odporności zbiorowiskowej stanowi społeczne uzasadnienie obowiązku szczepień.

W wyniku obowiązku szczepień mamy w kraju najwyższe poziomy wyszczepialności w Europie.

Szczepienia obowiązkowe są realizowane wg Programu Szczepień Ochronnych do 19 roku życia oraz u osób dorosłych szczególnie narażonych (np. studentów medycyny). Szczepienia obowiązkowe są finansowane z budżetu Ministerstwa Zdrowia.
O wykonanie tych szczepień u dzieci mają obowiązek zadbać rodzice i lekarz rodzinny. Nie zaszczepienie dziecka zdrowego (bez przeciwwskazań do szczepień) jest zaniedbaniem jego zdrowia, ponieważ naraża je na zachorowanie i ewentualne powikłania choroby zakaźnej.

Ostatnia aktualizacja: 1 listopada 2017
Materiały źródłowe

Ogólne wytyczne dotyczące szczepień ochronnych – cz. 1. Zalecenia amerykańskiego Komitetu Doradczego ds. Szczepień Ochronnych (ACIP). Med. Prakt. Szczepienia 1/2012.

https://prawo.mp.pl/publikacje/prawomedyczne/53202,szczepienia-zagadnienia-prawne

http://www.mp.pl/szczepienia/praktyka/ekspert/technika_organizacja_szczepien_ekspert/8727

http://www.mp.pl/szczepienia/prawo/zapytajprawnika/show.html?id=85397

Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2017 r., poz. 125).

 

 

 

pokaż więcej

Ta strona wykorzystuje pliki cookies. Pozostawiając w ustawieniach przeglądarki włączoną obsługę plików cookies wyrażasz zgodę na ich użycie. Jeśli nie zgadzasz się na wykorzystanie plików cookies, zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close